Mark Zuckerberg, prezes Mety Platforms, broni się przed sądem w Los Angeles wobec zarzutów celowego projektowania przez korporację serwisów społecznościowych w sposób sprzyjający uzależnianiu się od nich młodzieży. Akt oskarżenia wymienia również właścicieli takich platform jak TikTok i Snapchat, które jednak doszły wcześniej do porozumienia z powódką.

Przedmiotem oskarżenia są algorytmy mediów społecznościowych, zoptymalizowane tak, aby zapewniać zaangażowanie użytkowników i maksymalizować czas spędzany na ich przeglądaniu. Od kilku lat toczą się debaty na temat wpływu takiego działania na dobrostan psychiczny młodzieży, samoocenę młodych ludzi czy wzrost występowania wśród nich depresji i zaburzeń odżywiania. Jednocześnie trudno jest pozyskać jednoznaczne dowody na bezpośrednie powiązanie użytkowania platform z powyższymi problemami.

Jednym z argumentów Marka Zuckerberga jest to, że media społecznościowe w swoich regulaminach jako dolny limit wieku użytkowników określają 13 lat. Według Mety obecność w serwisach młodszych użytkowników jest efektem technicznej niemożliwości weryfikacji wieku właściciela każdego konta, a nie zła wola.

Firma zapewnia, że dokłada wszelkich starań, aby blokować zidentyfikowane konta dzieci, na ile jest to możliwe, choć przyznaje przy tym, że trudno będzie udowodnić, że podejmowane są wszystkie możliwe działania.

Jednak wewnętrzne dokumenty firmy wskazują, że wśród osób na stanowiskach decyzyjnych wielokrotnie dyskutowana była kwestia użytkowania platform społecznościowych przez młodsze nastolatki – przede wszystkim w kontekście wzrostu popularności serwisów w tej grupie i wydłużenia czasu spędzanego przez jej przedstawicieli online.

W roku 2015 jako jeden z rocznych celów firmy wspomniane zostało wydłużenie tego czasu o 12%, a w 2017 w wewnętrznej komunikacji wskazywano, że działania firmy powinny być skupione głównie na młodzieży.

Według Zuckerberga w planach było wypuszczenie aplikacji przeznaczonych specjalnie dla dzieci, które miałyby być przez nie „bezpiecznie używane”, ale nigdy nie zdobyły one popularności. Podobnie nie rozpowszechniło się wykorzystanie wbudowanych w Instagrama od roku 2018 mechanizmów pozwalających śledzić i ograniczać czas spędzany przez młodzież przed ekranem. Korzystało z nich ok. 1,1% młodych użytkowników.

W 2019 po kontrowersjach związanych z filtrami zdjęć pozwalającymi użytkownikom zmieniać swój wygląd i ich możliwym wpływem na samoocenę młodzieży funkcjonalności te zostały w większości, chociaż nie całkowicie, usunięte. Nick Clegg, pracujący dla Mety Platforms były członek parlamentu, nalegał na te zmiany głównie z obawy o reputację firmy.

Innym problemem związanym z mediami społecznościowymi jest przemoc słowna i agresja. Według ankiety przeprowadzonej przez Metę Platforms wśród 269 000 użytkowników Instagrama 60% z nich doświadczyło przemocy w tym serwisie albo było jej świadkami.

Tymczasem Adam Mosseri, szef Instagrama – wielokrotnie podkreślając, że nie jest specjalistą od uzależnień – powiedział, że spędzanie nawet 16 godzin dziennie w mediach społecznościowych „nie jest uzależnieniem”. Nie uważa też, że uzależnienie od serwisów społecznościowych jest realnie istniejącym problemem psychicznym.

W odpowiedzi na pytanie o wyniki ankiety stwierdził, że nie miał informacji na jej temat, podobnie jak o rozpowszechnieniu problemu przemocy.

Przebieg sprawy śledzą liczni rodzice niebędący stroną w sprawie. Wielu z nich zwyczajnie boryka się z problemem nadmiernego spędzania czasu w mediach społecznościowych przez swoje dzieci i liczy na to, że możliwe będą zmiany w funkcjonowaniu dużych serwisów. Wynik może zadecydować również o kolejnych pozwach w przyszłości.

Mariano Janin z Londynu, matka Mii, nastolatki, która popełniła samobójstwo w 2021, była jednym z rodziców uczestniczących w zgromadzeniu pod budynkiem sądu. W wypowiedzi dla mediów podkreśliła, że korporacje odpowiedzialne za serwisy społecznościowe mają wystarczające fundusze i możliwości, aby rozwiązać problem bezpieczeństwa młodzieży online, potrzebna jest tylko wola zmiany modelu biznesowego.

Źródła

Zdjęcie tytułowe zostało zrobione przez Jeffa Sainlara i jest ono dostępne na Wikimedia Commons na licencji Creative Commons BY–SA 4.0 International. Treść artykułu powstała na podstawie następujących źródeł tekstowych i/lub audiowizualnych:

• Zuckerberg defends Meta in landmark social media addiction trial, opublikowany w serwisie bbc.com przez Kali Hays oraz Natalie Sherman w dniu 18.02.2026
• TikTok settles just before social media addiction trial to begin, opublikowany w serwisie bbc.com przez Lily Jamali w dniu 27.01.2026
• Instagram boss says 16 hours of daily use is 'problematic’ not addiction, opublikowany w serwisie bbc.com przez Kali Hays, Regana Morrisa oraz Petera Bowesa w dniu 12.02.2026