[ETR] RSS i Atom – własne kanały zamiast Facebooka

RSS to plik z nowymi wpisami ze strony. Czytnik RSS zbiera kanały RSS z wielu stron. Czytnik RSS pokazuje ci nowe wpisy. Artykuł jest poradnikiem dla twórców stron. Artykuł ma też część dla czytelników stron.

---

Spis treści

• Co to jest RSS?
• Czytniki RSS – przykłady
• RSS dla twórców
• RSS na twojej stronie

---

Co to jest RSS?

RSS to skrótowiec. Pełna nazwa RSS to: Really Simple Syndication. Syndication czytamy: syndykeiszyn. Syndication znaczy po polsku: przesył treści.

RSS to plik na twojej stronie. Plik RSS zawiera listę nowych wpisów. Czytnik RSS pobiera plik RSS. Czytnik RSS pokazuje ci nowe wpisy.

Czytnik RSS to program na komputer lub telefon. Czytnik RSS zbiera wpisy z wielu stron. Czytnik RSS pokazuje wpisy z wielu stron w jednym miejscu.

Atom to format podobny do RSS. Atom jest nowszy niż RSS. Atom i RSS mają ten sam cel.

Plik RSS zawiera kod komputerowy. Kod wygląda trudno dla człowieka. Czytnik RSS zamienia kod na czytelne wpisy.

---

Czytniki RSS – przykłady

Oto cztery przykłady czytników RSS:

• Newsboat – program na Linuksa
• Nextcloud News – program w przeglądarce
• FreshRSS – program w przeglądarce
• Capy Reader – program na Androida

Linux to otwarty system operacyjny. System operacyjny to główny program komputera. Na przykład: Windows i macOS to systemy operacyjne.

Przeglądarka to program do stron internetowych. Na przykład: Firefox i Chrome to przeglądarki.

Newsboat

Newsboat to program dla Linuksa. Newsboat działa w terminalu.

Terminal to okno z tekstem na ekranie. W terminalu piszesz polecenia tekstem.

Nextcloud News

Nextcloud News to program w przeglądarce. Nextcloud News działa na każdym systemie.

Nextcloud to zestaw programów do pracy. Nextcloud zastępuje Google i Microsoft. Nextcloud News to część zestawu Nextcloud.

FreshRSS

FreshRSS to program w przeglądarce. FreshRSS działa na każdym systemie. FreshRSS mieści się na własnym serwerze.

Serwer to komputer z dostępem do internetu. Serwer udostępnia strony i pliki.

Capy Reader

Capy Reader to program na Androida. Capy Reader działa bez internetu. Capy Reader sortuje kanały RSS w foldery.

Folder to zbiór kanałów RSS w jednym miejscu.

RSS dla twórców

Wiele osób korzysta z Facebooka, Instagrama i platformy X. Facebook, Instagram i platforma X to komercyjne portale.

Komercyjny znaczy: portal nastawiony na zysk.

Facebook, Instagram i platforma X decydują, co widzisz. RSS daje ci wolność. Sam decydujesz, co chcesz czytać.

Fundacja „Internet. Czas działać!” wspiera wolność w sieci. Fundacja napisała pismo do Ministerstwa Cyfryzacji. Fundacja chciała kanałów RSS na stronach rządowych.

Oliwier Jaszczyszyn też napisał pismo do ministerstwa. Ministerstwo Cyfryzacji odpisało Oliwierowi. Ministerstwo oceniło RSS jako mało popularny. Na stronie ministerstwa nie było kanałów RSS.

RSS na twojej stronie

Oto cztery kroki dla twórcy strony.

Krok 1: Jeden kanał RSS

Jeden kanał RSS wystarczy na start.

Kanał RSS to plik RSS twojej strony.

WordPress tworzy kanał RSS od razu. WriteFreely też tworzy kanał RSS od razu.

WordPress to popularny program na stronę lub bloga. Blog to strona z regularnymi wpisami. WriteFreely to prostszy program na bloga.

WordPress ma kanał RSS pod adresem: /rss
WordPress ma też kanał RSS pod adresem: /feed
WriteFreely ma kanał RSS pod adresem: /feed

Mastodon też tworzy kanał RSS. Mastodon to portal w sieci dla ludzi, taki jak platforma X lub Facebook. Kanał RSS w Mastodonie ma adres: adres-profilu.rss

Przykład adresu kanału RSS w Mastodonie: https://mastodon.com.pl/@UODO.rss

PeerTube też tworzy kanał RSS. PeerTube to otwarty serwis z filmami w sieci.

Krok 2: Adres kanału RSS

Otwórz stronę w przeglądarce. Wciśnij na klawiaturze: Ctrl, Shift i literę I. Wpisz w oknie: application/rss+xml

W kodzie strony znajdziesz adres kanału RSS.

Większość programów tworzy kanał RSS od razu. Zazwyczaj wystarczy dobra konfiguracja programu.

Konfiguracja to ustawienie programu.

Krok 3: Sprawdź kanał RSS

To jest najważniejszy krok.

Sprawdź, czy czytnik RSS pobiera kanał. Sprawdź, czy kanał RSS ma nowe wpisy. Dopiero potem powiedz czytelnikom o kanale RSS.

Oliwier Jaszczyszyn ma w czytniku kanały Kontrabandy. Oliwier sprawdza, czy kanały RSS Kontrabandy działają.

Krok 4: Powiedz o kanale RSS

Napisz na stronie o kanale RSS. Podaj adres kanału RSS. W podcastach też mów o kanale RSS.

Podcast to audycja w sieci.

Kontrabanda też ma kanały RSS. Adres kanału RSS Kontrabandy: kontrabanda.net/rss. Możesz też kliknąć na przycisk Obserwuj przez RSS na stronie kategorii czy tagu.

---

Źródła

Zdjęcie tytułowe zrobił Oliwier Jaszczyszyn. Zdjęcie nawiązuje do zdjęcia „Friendship ended with Mudasir” z serwisu Know Your Meme.

1. Przykład kanału RSS, Wikipedia.
2. Przykład kanału Atom, Wikipedia.
3. Obrazek z wtyczką Want my RSS, Fundacja „Internet. Czas działać!”. Prawa autorskie należą do Fundacji „Internet. Czas działać!”.
4. Obrazek z FreshRSS, freshrss.org.
5. Wysłaliśmy rekomendacje dotyczące RSS i obecności publicznych instytucji do ministerstwa cyfryzacji, opublikowany w serwisie internet-czas-dzialac.pl przez Fundację „Internet. Czas działać!”.
6. Komentarz: Ministerstwo Cyfryzacji odpowiada na petycję w sprawie zaleceń dla podmiotów publicznych, Kontrabanda.
7. Ministerstwo Cyfryzacji opierało się na nieistniejących przykładach kanałów RSS udzielając mi odpowiedzi, Kontrabanda.
8. Zasada jednego procenta, Wikipedia.
9. BBC Online Briefing Spring 2012 – aktywność w sieci, opublikowany w serwisie bbc.co.uk przez BBC w maju 2012 roku.
10. Kanał RSS Kontrabandy, Kontrabanda.